Yeni bir ürün, sistem veya teknik çözüm geliştirdiğinizde ilk refleksiniz bunu müşterilere ve yatırımcılara anlatmak olabilir. Patent stratejisinde ise zamanlama kritik öneme sahiptir. Buluşun kontrolsüz biçimde açıklanması yenilik değerlendirmesini etkileyebilir. Bu nedenle teknik geliştirme, gizlilik ve başvuru hazırlığı birlikte planlanmalıdır.
1. Buluşunuzu başvurudan önce gizli tutun
Sunum, fuar, katalog, internet sitesi, sosyal medya paylaşımı veya satış teklifi gibi açıklamalar buluşun kamuya sunulmasına neden olabilir. Başvuru öncesi paylaşım zorunluysa taraflarla uygun gizlilik sözleşmeleri yapılmalı ve erişim sınırlandırılmalıdır. “Önce tanıtalım, sonra patent alırız” yaklaşımı ciddi hak kaybı riski doğurabilir.
2. Teknik problemi ve çözümü ayırın
Patent başvurusu bir ürün fikrinden çok, teknik bir probleme getirilen teknik çözümü tarif eder. Buluşun hangi sorunu çözdüğü, bilinen yöntemlerden hangi yönleriyle ayrıldığı ve sağladığı teknik etkinin ne olduğu açıkça belirlenmelidir. Bu çalışma tarifnamenin omurgasını oluşturur.
3. Ön araştırma yapın
Patent veritabanlarında anahtar kelime, başvuru sahibi, mucit ve Uluslararası Patent Sınıflandırması üzerinden araştırma yapılabilir. Amaç yalnızca birebir aynı belgeyi bulmak değil, buluşun yenilik ve buluş basamağı değerlendirmesini etkileyebilecek yakın teknik dokümanları görmektir. Araştırma sonuçları, başvuru kapsamının daha gerçekçi kurulmasına yardımcı olur.
4. Patent mi, faydalı model mi değerlendirin
TÜRKPATENT’in resmi bilgilendirmesine göre patentte yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik kriterleri değerlendirilir. Faydalı modelde yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik aranırken buluş basamağı incelemesi bulunmaz; ayrıca usuller ve usul sonucu elde edilen ürünler faydalı modelle korunmaz. Patent koruması başvuru tarihinden itibaren en fazla 20 yıl, faydalı model koruması ise en fazla 10 yıl sürer. Buluşun niteliğine göre doğru koruma türü seçilmelidir.
5. Tarifname takımını bütün olarak hazırlayın
Başvurunun teknik içeriği; tarifname, istemler, özet ve gerektiğinde teknik resimlerden oluşur. Tarifname, alanında uzman bir kişinin buluşu uygulayabileceği açıklıkta olmalıdır. İstemler ise talep edilen hukuki korumanın sınırını belirler. Çok dar istemler kolayca çevresinden dolaşılabilen bir koruma yaratabilir; dayanağı olmayan aşırı geniş istemler de incelemede sorun çıkarabilir.
6. Başvuru sahipliği ve mucit bilgilerini netleştirin
Buluşu gerçekleştiren kişi mucittir; başvuru sahibi ise hakkı talep eden kişi veya şirket olabilir. Çalışan buluşları, ortak geliştirmeler, üniversite-sanayi projeleri ve dış kaynak kullanımı gibi durumlarda hak sahipliği belgeleri başvuru öncesinde gözden geçirilmelidir.
7. Ülke ve ticarileşme planı oluşturun
Patent hakları ülkeseldir. Yalnız Türkiye’de koruma ile yurt dışı hedefleri aynı strateji değildir. Üretim, satış, lisanslama ve rakiplerin bulunduğu pazarlar belirlenerek ulusal veya uluslararası başvuru seçenekleri değerlendirilmelidir. Patent İşbirliği Antlaşması (PCT) doğrudan “dünya patenti” vermez; çok sayıda ülkedeki başvuru kararını planlamaya yardımcı olan uluslararası bir başvuru sistemidir.
Başvuru sonrasında ne olur?
Ulusal patent başvuruları şekli inceleme, araştırma ve inceleme aşamalarından geçer. TÜRKPATENT’in süreç bilgilendirmesinde araştırma talebinin başvuruyla birlikte veya başvuru tarihinden itibaren belirlenen süre içinde yapılması gerektiği belirtilir. Bildirim ve ücret sürelerinin kaçırılmaması için dosyanın düzenli takip edilmesi gerekir.
Teknik kapsam ile ticari hedeflerin birlikte ele alındığı bir başvuru, buluşun gerçek değerine daha uygun koruma sağlar. Patent süreciniz için patent hizmetlerimizi inceleyebilir veya uzman ekibimizle görüşebilirsiniz.